درحال بارگذاری ...

نشخوار فکری چیست؟

آوریل 1, 2019 0
http://www.baharps.com/wp-content/uploads/2019/04/نشخوار-فکری-چیست؟.gif

نشخوار فکری چیست؟
حتما تا به حال برایتان اتفاق افتاده که در انجام کاری دچار سوءتفاهم با دیگری شده باشید. این رویداد منفی تاثیر عمیقی بر روی ذهن افراد، به خصوص فردی که مورد قضاوت قرار گرفته، می‌گذارد.

حال تصور کنید سوءتفاهم میان شما و رئیستان در محل کار رخ دهد؛ شما نمی‌توانید از حرف او سرپیچی کرده وشرایط را به طور دلخواه، توضیح دهید. زمانی که به خانه خواهید برگشت دو گزینه برای مواجهه با این اتفاق خواهید داشت :

  1.  شما می‌توانید موضوع را فراموش نکنید اما در محل کار خود باقی بگذارید و از هم‌نشینی با خانواده خود لذت ببرید.
     
  2. این موضوع مدام در ذهن شما بارها و بارها در یک چرخه‌ی معیوب تکرار شود و از خود به صورت مداوم بپرسید چرا؟

قطعا می‌توانید حدس بزنید کدام طرز برخورد برای سلامت روان و جسم شما مفیدتر خواهد بود.
جالب است بدانید که بیشتر مردم گزینه‌ی مواجهه ناسالم با رویداد را انتخاب می‌کنند؛ یعنی گزینه‌ی دوم
پس همانطور که حتما از مثال بالا دریافتید نشخوار فکری را می‌توان به تکرار یک فکر ناخوشایند ،ابعاد، علت‌ها، راه‌‌‌حل ها و چرایی یک واقعه‌ تلخ نسبت داد.

اما چرا نشخوار فکری؟

چرا بیشتر مردم این رویارویی معیوب را با مشکلات فراوان آن بر می‌گزینند؟
در کشور ایران طبق تحقیقات روانشناسان آمار ابتلا به بیماری وسواس فکری اجباری یا OCD (Obsessive Compulsive Disorder ) بالا می‌باشد. نشخوار فکری یک رفتار تکرار شونده ذهنی می‌باشد که در حقیقت ریشه در وسواس فکری اجباری دارد.
پس با توجه به اینکه تاثیر ژنتیک بر اختلال وسواس فکری اجباری بالا هست، در نشخوار فکری نیز عامل ژنتیک می‌تواند موثر واقع شود.

اهمیت شناخت نشخوار فکری ( عواقت و نتایج)

همه‌ انسان ها به صورت فطری به دنبال حل افکار آزار دهنده ناشی از رویداد های ناخوشایند می‌باشند؛ اما نشخوار فکری نمی‌تواند راه‌حل خوبی برای برطرف کردن این رویداد ها باشند. دلیل این موضوع آن است که در طی نشخوار فکری فرد مبتلا دائم اتفاقات، موضوع، رفتارها، جنبه‌ها و چرایی رویداد ناخوشایند را در ذهن خود تکرار می‌کند. با هر بار تکرار این افکار فرد مورد نظر دچار یک خود سرزنشنی خواهد شد که باعث دوچندان شدن حال بد وی می‌شود.

جنبه دیگر این رفتار این خواهد بود که شما با تکرار واقعه در ذهن خود فرصت فراموشی و بخشش را به خود نخواهید داد؛ بنابراین شما نمی‌توانید از بودن کنار فرد مورد نظر احساس لذت کنید و خوشحال باشید. در مواقع خودسرزنشی حتی امکان دارد درون خودتان نیز دچار مشکل شوید.

پس نشخوار فکری می‌تواند روابط دوستانه، کاری و از همه بدتر ارتباط با خودتان را تحت تاثیر منفیِ خود، قرار دهد. به همین دلیل نشخوار فکری شکلی از اشکال گوناگون خودآزاری می‌تواند تلقی شود. درواقع شما حال بد را در قالب یک فکرِ مخرب، به خود هدیه می‌دهید.

آسیب های نشخوار فکری

بسیار جالت توجه است که اختلال نشخوار فکری می‌تواند زمینه‌ی مهمی برای بیماری های بسیار مخرب ذهنیِ افسردگی (depression ) و اضطراب ( Anxiety ) باشد.

چگونه از نشخوار فکری رهایی یابیم

همانطور که گفته شد ذهن ما تمایل فطری برای حل و برطرف کردن افکار ناراحت کننده و تنش‌زا دارد. پس این تمایل نیاز به رویارویی مستقیم ذهن و افکار برای حل آنها دارد. اما رویارویی مستقیم تا چه قدر می‌تواند درست باشد؟ ما اغلب زمانی که از حل افکار ناراحت کننده ناتوان می‌مانیم آنها را به ناخودآگاه خود می‌فرستیم؛ یعنی جایی که دیگر دغدغه‌ مواجهه مستقیم با آنها را نداشته باشیم. اما نکته‌ جالب توجه این است که حضور افکار چه مثبت و چه منفی در ناخودآگاه ما تاثیر بیشتری خواهد داشت پس اثر منفی این افکار بیشتر خواهد شد.

نکته‌ی قابل تامل که باید یاد بگیرید این است که نیازی نیست به افکار منفی واکنش مثبت یا منفی نشان دهیم؛ تنها کاری که باید انجام دهیم این است که اجازه دهیم افکار، همانطور که وارد ذهن می‌شوند فرصت پیدا کنند خارج شوند. تکنیک پیشنهادی برای این روش این است که شما مشکل را در قالب یک شیء با تمام جزئیات دقیق تصور کنید. حال خود را ببینید که در یک اتاق با دو درب نشستید و این شیء از درب اول وارد اتاق می‌شود. شما هیچ کاری نکنید و تنها به ذهنتان فرصت دهید تا زمان خارج شدن شیء از درب دوم آن را دنبال کنید.

و اما راه‌حل بعدی این است که شما اجازه هجوم افکار را به ذهن خود ندهید. بگذارید از واژه‌ی فرصت به جای واژه‌ی اجازه استفاده کنیم.
مهم این است که شما خود را مشغول به انجام کاری کنید که به آن علاقه دارید. در این صورت ذهن شما فرصت نمی‌کند که به سراغ مرور افکار و جنبه های منفی رود.
توجه داشته باشید که شما باید کاری را انجام دهید که کاملا به آن علاقه دارید و این به خلاقیت ذهن شما در ایجاد تنوع در کار ها بستگی دارد.
اگر کاری را انجام دهید که علاقه ای به آن ندارید ذهن شما به زودی خسته خواهد شد و بار دیگر به سراغ چرخه‌ معیوب نشخوار فکری و افکار منفی می‌رود.

مترجم و گردآورنده : آریا شاه رستم بیک
منابع : www.psychologytoday.com و کتاب رهایی از زندان ذهن
نوشته ی : متیو مک‌کی، کاترین سوتگر


پاسخ دادن

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری نشانه گذاری شده اند *


کلیه حقوق این سایت برای کلینیک روانشناسی بهار محفوظ و هرگونه کپی برداری با ذکر منبع بلامانع میباشد.