درحال بارگذاری ...

پرخاشگری در کودکان
ما هر روزه در کلینیک پدر مادرانی را داریم که با این مشکل که فرزند ما پرخاشگر و عصبانی است به ما مراجعه می‌کنند. یکی از شایع ترین رفتار ها در کودکان رفتار پرخاشگری می‌باشد. پرخاشگری می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد مثل : تاثیرات جمع دوستان یا حتی تعارضات درونی کودک با خود.
دلایل متفاوتی برای وجود خشم در کودکان وجود دارد که همگی باهم فرق دارند. در این مقاله پیرامون مطلب پرخاشگری در کودکان صحبت می‌کنیم و سعی داریم راهکار هایی برای مواجهه صحیح و هوشمند با این احساس ذاتی انسانی را ارائه دهیم.
پرخاشگری چیست؟

پرخاشگری از خشم و عصبانیت تشکیل شده. می‌توانیم به این شکل بیان کنیم که پاسخ فرد در برابر خشم و عصبانیت پرخاشگری می‌باشد.

اگر پرخاشگری در سنین پایین کنترل نشود و به صورت صحیح با آن مواجه نشویم، می‌تواند به صورت رفتاری مستمر تا پایان بزرگسالی همراه ما باشد و تکرار شود.

پرخاشگری چگونه ایجاد می‌شود؟

طبق تحقیقات انجام شده توسط روانشناسان بر کودکان مختلف که رفتار پرخاشگری را از خود نشان دادند نتایج زیر به عنوان دلایل این رفتار به دست آمده است :

۱) الگو پذیری از والدین : در خانواده هایی که پدر یا مادر دچار مشاجرات لفظی هستند ما می‌توانیم این رفتار را در فرزندانشان به کرات مشاهده کنیم.

کودکان از همان سنین بسیار پایین الگو خود را پدر مادر خود می‌بینند و دقیقا رفتار هایی را تکرار می‌کنند که والدین خود آنها را انجام داده اند. حتی در کودکان پرخاشگر گاهی مشکلات خانوادگی وجود ندارد اما می‌بینیم که والدین رفتار های پرخاشگرایانه در مقابل با مسائل یا رخ داد های روزمره مثل رانندگی دارند. کودکان دقیقا تمام این رفتار ها را الگو خود قرار می‌دهند و سبب پرخاشگری آنها می‌شود

۲) تاثیر ناکامی بر پرخاشگری کودکان : گاهی مشاهده می‌کنیم کودکی در خواسته های شخصی خود از پدر یا مادر خود دچار ناکامی می‌شود، رفتار پرخاشگرایانه از خود بروز می‌دهد، مثل دعوا کردن، داد زدن و فریاد کشیدن هنگام مخالفت با خرید وسیله مورد نظر کودک

۳) اضطراب و پرخاشگری : گاهی به دلایل مختلف در کودکان با سن کم اضطراب مشاهده می‌کنیم. روان یک کودک برای دفاع از خود و حفظ آرامش یک واکنش دفاعی به اسم پرخاشگری را پیش می‌گیرد. این واکنش به این ترتیب است که کودک تمام فشار های روانی وارد بر ذهنش را که ناشی از اضطراب اوست با پرخاشگری تخلیه می‌کند

۴) تضاد و تعارضات درونی : بسیاری از کودکان در یک زمان دو احساس متفاوت را تجربه می‌کنند؛ مثلا یک کودک در یک زمان هم از مادر خودش خشم دارد و هم عاشق اوست چون زندگی او وابسته به اوست و فرد در تمام عمر خود مادرش را دوست دارد. کودک در این مواقع دچار اضطراب شده و نمی‌داند چه رویکردی را باید برای مواجهه با این وضعیت پیش بگیرد برای همین به صورت ناهشیار دست به پرخاشگری می‌زند.

۵) تاثیر افسردگی : متاسفانه امروزه به دلیل سبک زندگی ما آمار ابتلا به افسردگی در کودکان رشد یافته. این مبحث توضیح مفصلی را می‌طلبد اما می‌توان در مورد افسردگی در کودکان این مورد را ذکر کرد که از پیامد های آن پرخاشگری در کودک است.

۶) تاثیر بیماری ها و دارو ها : بعضی از دارو ها که برای بیماری های کودک تجویز می‌شوند می‌تواند رفتار پرخاشگرایانه ایجاد کند یا آن را تشدید نماید.

همچنین بیماری ها نیز می‌تواند بسیار بر سلامت روان کودک موثر واقع شود.

۷) مدرسه و خشم و پرخاشگری : دلیل پرخاشگری کودکان را می‌توان به کرات در مدارس نیز جست و جو کرد. کودکانی که در مدرسه مورد تمسخر هم سالان قرار می‌گیرند پرخاشگری را از خود نشان می‌دهند، همچنین می‌توان مشاهده کرد که کودکانی که در مدرسه مورد خشم معلم و مسئولان نیز واقع می‌شوند در آنها پرخاشگری بسیار شایع است. زیرا محیط خانه را فضایی امن برای ابراز حس بد خود و تخلیه آن می‌یابند.

۸) عوامل ژنتیکی : تحقیقاتی که جدیداً صورت گرفته نشان داده خشم و پرخاشگری عوامل موثر ژنتیکی نیز دارد. البته نمی‌توان از تاثیر محیط بر خشم به آسانی گذشت. برای عوامل ژنتیکی می‌توان کودک را از سنین پایین تحت نظر یک مشاور قرار دهیم تا بتوانیم با راهنمایی های درست و مناسب از پیامد های مخرب پرخاشگری جلوگیری کنیم و به سلامت روان فرزندان خود کمک کنیم.

با عوامل موثر در افزایش خشم و بروز پرخاشگری و اضطراب آشنا شدیم

اما چگونه با رویکردی مناسب با آنها عمل کنیم؟

با رفتار های پرخاشگرانه کودک خود چه کنیم؟

پدر و مادر موثر ترین افراد در زندگی فرزندان خود هستند. سبک تربیتی که برای رشد کودک استفاده می‌شود بسیار مهم است. ارتابط کلامی موثر و مناسب برای پرورش کودکانی با سلامت روان بسیار موثر است. در گفت و گوی مناسب با کودکان باید حتما یک فاکتور را رعایت کنیم و آن هم آرامش است. به هیچ وجه یک گفت و گوی همراه با مشاجره و دستور به کودک نمی‌تواند به کودک کمکی کند و از طرفی باعث آسیب سلامت روان او می‌شود. پس حتما به والدین توصیه می‌شود که هنگام گفت و گو آرامش داشته باشند و آرامش و نرمی با کودک خود گفت و گو کنند.

بعد از والدین گروه دوستان تاثیر بر رفتار کودک دارند. همواره توصیه می‌شود به پدر و مادران که بدون کنترل گری از دوستان فرزند خود اطلاع داشته باشند و آنهارا بشناسند. نکته بسیار مهم این است که باید توجه داشت نیاز روانشناختی و مهم کودک که خودمختاری اوست را نباید از او بگیریم و خدشه دار کنیم؛ زیرا در این صورت آسیب های فراوان و جدی به او رسانده ایم.

از کودک خود زمانی که نه کار صحیح و نه کار اشتباه انجام داده قدردانی کنید. اجازه دهید او در محیط امن خانواده احساس شایستگی کند. بگذارید عشق بی دریغ را از پدر مادرش بدون واسطه دریافت کند. نیازی نیست که فرزند شما حتما کار درستی انجام دهد تا اورا دوست داشته باشد! به او عشق بورزید و از او تشکر کنید که فقط فزرند شماست! باران معجزه آسای قدردانی بی واسطه خود را بر روان او جاری کنید تا تاثیر شگفت انگیر محبت و عشق بر روان فرزندتان ببینید !

 

گردآورنده : آریا شاه رستم بیک

 

 

 

 


پاسخ دادن

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری نشانه گذاری شده اند *


کلیه حقوق این سایت برای کلینیک روانشناسی بهار محفوظ و هرگونه کپی برداری با ذکر منبع بلامانع میباشد.